Grevenbroek

Grevenbroek

Etymologie

Het oude domein van Hamont-Achel-Lille kreeg na 1360 de naam Grevenbroek. De toenmalige heer was Jan van Hamal. Hij had de beschikking over een huis of kasteel. Daarvan bleven echter geen afbeeldingen bewaard, enkel een paar schetsen geven een eenvoudig beeld van de latere burcht die gebouwd werd in de 15e eeuw.

Geschiedenis

In 1309 verblijven een aantal Lombarden, de beroemde Noord-Italiaanse bankiers in Hamont, wat bewijst dat Hamont een belangrijk economisch centrum was. In 1356 dragen de erfgenamen van Boxtel het domein over aan D. Van Meerheim. In 1360 wordt de heerlijkheid verkocht aan Jan Van Hamal. Het duurt tot 1364 tot de naam Grevenbroek opduikt. Robert van Arckel koopt in 1380 de heerlijkheid en noemt zich prompt Robert Van Grevenbroek, een familienaam die hij doorgeeft aan zijn kinderen. Na een grensconflict tussen Achel en Neerpelt, wordt in 1401 de burcht van Hamont verwoest door de Prins-bisschop van Luik. In 1432 richt men in Achel een eerste klooster op: Het Catharinadal. Het land van Grevenbroek wordt in 1468 zwaar gestraft omwille van de oorlog tussen Karel De Stoute en het land van Luik. De inwoners proberen te bewijzen dat ze met het land van Luik niets te maken hebben, en dat ze sinds eeuwen afgestemd zijn op Brabant. Hamont wordt in 1493 geteisterd door een grote brand. Cornelis van Bergen wordt in 1495 de nieuwe eigenaar van Grevenbroek, waardoor het in vreemde handen komt.\r\nIn 1553 koopt de rijke Antwerpse koopman Paul van Daele het domein voor 30.000 gulden. Opnieuw wordt Hamont geteisterd door een zware brand in 1557, waarna het een aantal middelen krijgt om volledig te herstellen. In 1586 wonen er in Hamont 800 mensen, terwijl er in Achel 450 wonen. De heks Griet wordt samen met haar dochter verbrand op de brandstapel, op de markt van Hamont in het jaar 1595. Spaanse muiters overvallen en vernielen Hamont in de jaren 1599 en 1600. 1642: Hessische troepen houden lelijk huis in Grevenbroek, een groot deel van de bevolking vlucht in het kasteel Grevenbroek. In 1655 wordt in Hamont Huis Rijcken (De Poel) gebouwd: het oudste huis van vandaag. In Achel wordt in 1686 een heremietenklooster opgericht. De burcht van Grevenbroek, die door Franse troepen als kazerne was ingericht, wordt in 1702 door Engels-Hollandse troepen totaal verwoest.

1771: Het beheer van de molens wordt verkocht aan de gemeenten Hamont, Achel en Lille.

In 1776 worden Achel en Lille in erfpacht gegeven aan weduwe de Huibens, zij mag zich voortaan vrouwe van Achel en Lille noemen. De standaardmolen van Achel waait omver in 1800, en 4 jaar later richten rijke burgers van Hamont de Napoleonsmolen op. Ook Hamont heeft vanaf 1839 een klooster, opgericht door de Ursulinen. De Belgische omwenteling richt in 1830 heel wat schade aan in Achel en Hamont. In 1844 begint men aan het uitgraven van het Kempisch kanaal. Er worden in 1866 en in 1869 spoorlijnen aangelegd; respectievelijk de lijn Hasselt-Eindhoven in Achel en de lijn Antwerpen-Gladbach in Hamont. In 1900 telt Hamont 2501 inwoners en Achel bijna 1400. Hamont en Achel fusioneren en worden bij KB tot stad gepromoveerd in 1985.

Wapenschild

De zegel van de heerlijkheid Grevenbroek beeldt de Helige St. Laurentius af. De heren van Grevenbroek, die tussen 1380 en 1477 het domein bezaten, voerden het wapen van Arkel: twee gekanteelde dwarsbalken in rood op een zilver veld.